Perante a voadura das torres de refrixeración das Pontes

Con motivo da voadura hoxe das torres de refrixeración da central térmica de carbón das Pontes, a plataforma Galiza Sen Gas, anteriormente denominada Galiza Sen Carbón, salienta o enorme impacto positivo do peche desta central para a acción contra a crise climática e a transición enerxética no noso país.
A achega ao cambio climático da central de carbón das Pontes é comparábel á de moitos países. Nos seus case cincuenta anos de vida estímase que emitiu uns 330 millóns de toneladas de dióxido de carbono (CO2) causante de cambio climático (1). Esta cantidade equivale a 20 anos de emisións de gases de efecto invernadoiro de toda Galicia ao ritmo actual (2).

O fin da produción eléctrica con carbón, posibilitado polo desenvolvemento renovábel, é a causa principal do descenso do 42,2% nas emisións brutas de gases de efecto invernadoiro da nosa terra en 2024 con respecto a 1990. O sector enerxético foi o único no que se rexistrou un recorte das emisións forte e estrutural, mentres outros, como o transporte, aumentaron as súas emisións en relación a 1990.

Convén suliñar que a destacada contribución da central de carbón das Pontes á emerxencia climática non rematou en outubro de 2023, cando deixou de producir electricidade. Dada a longa permanencia do CO2 na atmosfera, o seu impacto climático negativo durará décadas e mesmo séculos. A que foi a maior central eléctrica española deixou un legado de crise climática que se continuará a manifestar, por exemplo, en forma de vagas de calor máis intensas ou lumes forestais máis devastadores.

A voadura das torres de refrixeración supón un paso importante no necesario proceso de desmantelamento da que foi unha das industrias máis contaminantes de Europa. Resta aínda por voar a cheminea, que podería conservarse como testemuña do pasado industrial. Nese caso, a plataforma Galiza Sen Gas pide que se utilice tamén para facer memoria da pesada herdanza de cambio climático que nos deixa a central de carbón das Pontes e, por extensión, toda a industria enerxética fósil.

O desmantelamento da central de carbón das Pontes non significa o fin da produción eléctrica fósil neste municipio da provincia da Coruña. A carón do espazo que ocupou a central de carbón érguese unha central de ciclo combinado a gas fósil, tamén propiedade de Endesa, operativa desde 2007. A pesar de ser menos contaminante que a central de carbón, actualmente a central de gas fósil das Pontes é o segundo maior foco emisor de CO2 causante de cambio climático en Galicia, só atrás da refinaría de petróleo de Repsol na Coruña (3).

A plataforma Galiza Sen Gas demanda que, tanto a central de gas fósil das Pontes como a de Sabón, operada por Naturgy, pechen antes de 2030. Para iso é necesario aumentar a potencia renovábel e a capacidade de almacenamento, amais de emprender importantes medidas de eficiencia e suficiencia reducindo a demanda enerxética.

Notas

(1) Estímase que a central térmica de carbón das Pontes xerou un total duns 350 millóns de MWh. Considerando un factor de emisión de 0,95 toneladas de CO2/MWh, o usado actualmente por Rede eléctrica, a súa produción tería suposto un total acumulado de emisións á atmosfera de 332,5 millóns de toneladas de CO2.

(2) As emisións de gases de efecto invernadoiro en Galicia (1990-2024). Observatorio Galego da Acción Climática, 2026. Informe baseado en datos oficiais. Dispoñíbel en https://ogacli.org/wp-content/uploads/2026/06/as-emisions-de-gei-en-galicia-2024.pdf.

(3) En 2025 emitiu 638.450 toneladas de gases de efecto invernadoiro. Máis información en https://ogacli.org/grandes-emisores/.

Galiza Sen Gas está integrada por Amigas da Terra, Amnistía Internacional Galicia, Asociación para a Defensa Ecolóxica de Galiza (ADEGA), Ecoar Global. Federación galega de Ecoloxistas en Acción, Greenpeace, Observatorio Galego da Acción Climática (OGACLI) e Verdegaia.